A B C Ç D E F G H I İ K L M N O Ö P R S Ş T U Ü V Y Z

Sözlükteki ilgili bölüme atlamak için sözcüğün ilk harfini yukarıdaki listeden seçin.
 

A

Abdomen
Karın, batın

Abortus
Çocuk düşürme, düşük

Absans
Kısa süreli şuur kaybı

Abse
Çevre dokulardan kese tarzında doku ile sinirli içerisi cerahat ile dolu oluşum

Absorbsiyon
Sindirilen gıda maddelerinin bağırsak mukoza hücreleri aracılığı ile kana geçmesi, gıdaların emilmesi

Adrenalin
Böbreküstü bezi medullası'ndan salgılanan -damar lümenini daraltması nedeniyle- kan basıncını yükselten bir hormon

Afaki
Gözde lensin olmaması

Afazi
Beyindeki ilgili alanların tahribi sonucu konuşma veya konuşulanı anlama yeteneğinin kaybı

Afoni
Ses kaybı. Kısmi veya tam olabilir. Afoni sebepleri, genellikle konuşma kaslarını kontrol eden sinirlerin hastalığı veya zedelenmesi, boğaz, gırtlak hastalıkları veya nörozdur. Histerik afoninin nedeni, şuuraltı, hiç konuşamamak veya özel bir durumda konuşmamak arzusu

Afrodizyak
Cinsi arzuyu artırıcı maddelere ve ilaçlara verilen isim

Agalakti
Emzirme devresinde süt gelmeyişi, süt salgılanmasının olmayışı

Aglütinasyon
Sıvı bir süspansiyonda, ufak cisimciklerin bir araya gelip birbirlerine yapışması

Agorafobi
Geniş, açık bir sahada yalnız kalınca hissedilen, kontrol edilemeyen bir korku

Ajitasyon
Kişinin etrafa saldırganlığı, aşırı aktivitesi ile karakterize durum

Ajite
Rahatsız, huzursuz, taşkınlık yapan

Akkomodasyon
Gözün optik sisteminin çeşitli uzaklıklara uyum yaparak net görmenin sağlanması

Akne
Yüz, omuzlar, sırt ve göğüsteki yağ bezleriyle ilgili kronik bir deri hastalığıdır. En çok 14–20 yaşlar arasında görülür ve bu hastalığın tipik belirtileri olan siyah noktalar, sivilceler, gençlerin bu en hassas devirlerinde genellikle psikolojik rahatsızlıklara yol açar. Yağ bezlerinin kanalında bir tıkaç oluşur ve bu tıkacın başı sertleşip siyahlaşır. Bazen, kanal tıkalı olduğu halde, bez yağ salgılamaya devam eder ve böylece içi yağ dolu bir kist oluşur. Siyah noktalara tıpta komedon adı verilir

Akondroplazi
Tedavisi olmayan, sebebi bilinmeyen kalıtsal bir cücelik tipidir. Gövde normal büyüklükte olup, kol ve bacaklar anormal derecede kısa ve bas normalden büyüktür

Akromegali
Beyin tabanında bulunan hipofiz bezinin ön bölümünün aşırı çalışmasına bağlı bir durumdur. Büyüme tamamlanmadan, kemiklerin uzaması sona ermeden erken çağlarda baş gösterirse jigantism adı verilen dev görünüm oluşur. Bozukluk büyüme çağının bitiminden sonra bas gösterirse, el ve ayakların genişlemesi, çene ve burnun büyümesi ve sesin kalınlaştığı görülür

Akustik Sinir
İşitme siniri

Alopesi
Saçların kısmen veya tamamen dökülmesi; saç dökülmesi

Ambliyopi
Gözde belirli bir bozukluk olmaksızın oluşan görme tembelliği

Amenore
Adet görmeme hali

Amnezi
Hafızanın kısmen veya tamamen kaybolması

Analeptik
Merkezi sinir sistemini uyarıcı ilaç; zihni uyanık tutan madde

Analjezik
Ağrı kesici

Anemi
Halk arasında kısaca kansızlık olarak bilinen anemi, alyuvarların sayı olarak az olması ve alyuvarların içerisinde bulunan hemoglobin adı verilen maddenin miktarının azlığıdır

Anemik
Kan değerleri düşük olan, yani kan sayımında eritrosit sayıları ve hemoglobin miktarı düşük olan kişi

Anerji
Özel bir antijene cevap verilmemesi hali. Organizmanın savunma yeteneğinin kaybolması

Anestezi
Doktorlar, ameliyat sırasında ağrı duymaması için, ameliyattan önce hastaya bir iğne yapar ya da solunum yoluyla bir gaz verirler. Hastanın bilincini yitirerek uykuya geçmesine narkoz, böylece vücudundaki ağrıları duyamayacak duruma gelmesine anestezi, bu duyu yitimine yol açan maddelere de anestezik denir

Anksiyete
İç sıkıntısı, iç daralması

Anoreksi
Özellikle genç kadınlarda görülebilen, yemek yememek, çok az uyumak, buna rağmen çok aktif olmakla beliren psikolojik bir bozukluktur. Bu durum genellikle kişinin çok şişmanladığı kanısı ile abartılı bir şekilde rejim uygulaması ile başlar, önceleri kontrol edilebilen iştah bir süre sonra yok olur ve zayıflama normal ölçüleri aşar

Anosmi
Koku alamama, nezle grip gibi enfeksiyonlarda olabildiği gibi koku siniri ile ilgili beyin bölgesindeki patolojilerde de görülebilir

Ansefalit
Beyin iltihabı

Antienflamatuar
İltihabi reaksiyonu önleyen madde

Antiseptik
Patojen mikroorganizmaları öldürücü

Antispazmodik
Spazm çözücü, daha çok iç organlardaki düz kasların kasılmalarını çözen ilaç grubuna verilen isim

Antistatik
Statik elektrik birikimini önleyen madde

Antitoksik
Toksin giderici

Antitüssif
Öksürük giderici

Antiviral
Virüslere etkili, virüslerin zararlı etkilerini önleyen

Anüler
Halka seklinde

Anüri
İdrar çıkaramama

Anüs
Makat, sindirim kanalının bitiş kısmı

Aorta
Kalpten çıkan, vücudun en büyük damarı, kalpten çıktıktan sonraki kavisli bölümüne arcus aorta, göğüs kafesi içerisinde seyreden kısmına torasik aorta ve karin içersinde seyreden bölümüne de abdominal aorta denir

Aortik Anevrizma
Aort damarının her hangi bir bölümünde görülen genişleme

Apandisit
Kör barsak (apendiks) iltihabı

Apati
Çevre ile anormal derecede ilgisizlik, duygusuzluk, kayıtsızlık

Apeks
Uç, tepe, zirve

Apirojen
Ateş yükselmesine neden olan herhangi bir madde taşımayan

Apne
Solunumun geçici bir zaman içinde durması

Apopleksi
Felç, inme

Araknoit
Beynin üzerini örten ince zar

Asetabulum
Uyluk kemiğinin başının, kalça kemiği ile eklem yaptığı çukurluk

Asetilsalisilik Asit
olarak kullanılan ve bilinen aspirinin kimyasal adı

Asidoz
Organizmanın asit baz dengesinde asit yönünde bozulma sonucu ortaya çıkan entoksikasyon tablosu

ASO
"Antistreptolizin O" için kullanılan kısaltma. Streptolizin, "Hemolitik Streptokok" adı verilen bakterilerin salgıladığı toksinin adıdır. Bu toksinin varlığını tespit için yapılan tetkike de kısaca ASO adı verilir. ASO, romatizma gibi bazı Hemolitik Streptokok enfeksiyonlarında yükselir, bu açıdan teşhiste ASO değerleri önem taşır

Asthma
Astım

Aşil Tendonu
Baldır arka kısmındaki kas grubunun, topuk kemiğine birleşmesini ve ayağın aşağı yukarı hareketini sağlayan yapı(kiriş)

Atropin
Belladonna (Güzel Avrat Otu) adlı bitkiden elde edilen bir alkaloiddir. Göz dibinin muayenesinde, göz bebeğinin genişletilmesi için, ayrıca anesteziden önce üst solunum yollarında salgıların azaltılması için kullanılır.

B

Bağışıklık
Belirli bir mikroorganizmaya karşı vücudun direncidir. Aktif ve pasif olmak üzere iki tip bağışıklık (immünite) vardır. Aktif immünite, hastalığın, çok hafif de olsa, bizzat geçirilmesiyle oluşur. Hastalığa neden olan organizmalar, vücutta antikor reaksiyonları uyandırırlar ve bu reaksiyonlar, bazı vakalarda, hayat boyu devam eder. Pasif immünite ise, antikor reaksiyonu uyandıracak nitelikte, fakat kuvveti azaltılmış veya değiştirilmiş olan mikropların vücuda aşılanmasıyla oluşur

Bakteri
Tek hücreli mikroorganizmalar

Bakteriemi
Bakterilerin veya bakteri toksinlerinin kana geçmesiyle oluşan ateş, titreme ile seyreden klinik tablonun adıdır. Eş anlamlı olarak septisemi de kullanılır

Ballismus
Kol ve bacakların, istemsiz, şiddetli, atıcı hareketleridir. Bu durum, gövdenin yarısında görüldüğü takdirde, "hemiballismus" adını alır

Bandaj
Yara sarmaya veya yaraları kapatan gazları ve tespit edici tahtaları yerinde tutmaya yarayan kumaş parçası

Barbitürat
Sinir sistemini uyuşturucu etkisi olan madde

Basil
Çomak şeklindeki mikroorganizmalar

Batın
Gövdenin, göğüs ve pelvis bölgeleri arasındaki kısmıdır. Göğüsten, bir kas bölme teşkil eden diafragma ile ayrılmış olan batının, alt kısmında pelvis boşluğu ile devamlılığı vardır

Bazal Metabolizma
Vücut yüzeyi birimine göre hesap edilen, dinlenme anında sarf edilen enerji miktarıdır. Vücut yüzeyi şahsın boyu ve kilosundan hesap edilir. Tiroid bezinin fazla çalışmasında, bazal metabolizma yükselir

Bell Paralizi
Yüz siniri felci

Bence-Jones Proteini
Myelomatosis gibi kemik iliğini ilgilendiren hastalıklarda, idrarla çıkartılan bir cins protein

Beriberi
B vitamini eksikliğinde meydana gelen ağır bir polinevrit

Bifid
İki bölüme ayrılmış durumda olan, çatallı, yarık

Bifurkasyon
İki dala ayrılma yeri

Bikonkav
Her iki yüzeyi de konkav, iç bükey veya oyuk olan

Bilateral
Her iki tarafa ait olan, iki taraflı

Bilefarit
Göz kapaklarının, özellikle kenar bölümlerinin iltihabı

Bilüribin
Hemoglobinin yıkılmasından açığa çıkan kırmızı boya

Bilüribinemi
Kanda bilüribinin artması

Biopsi
Canlı bir dokudan muayene edilmek üzere küçük bir parça alınması

Biseksüel
İki cinsiyetli, hem erkek hem dişi

Blefarizm
Gözkapaklarının, istem dışı sık şekilde açılıp kapanması; kapak kırpma

Botulismus
Basillus Botulismus toksinleri ile meydana gelen zehirlenme

Bradikardi
Kalbin dakikadaki atım sayısının azalması

Brakiyalji
Kol ağrısı

Bronchiolitis
Solunum sisteminin en küçük fonksiyonel üniteleri olan bronşiollerin iltihabı

Bronşit
Bronş mukozasının iltihabı

Bruksizm
Diş gıcırdaması; alt ve üst çene dişlerinin birbirine sürtünmesi sonucu meydana gelen gıcırdama

Bül
Ciltte içi sıvı dolu kabarık oluşumlar. Çapları 0.5 cm'den büyüktür. Küçük olanlarına vezikül denir

Büllöz
Büllerden oluşan lezyon

C

Caduceus
Mitolojide Tanrı'nın habercisi olan Merkür'ün asasıdır. ABD ordusu tıp mensuplarının sembolü olup, tıp biliminin sembolü olan Eskülap asasından farklıdır. Merkür asasının çevresinde iki yılan vardır, Eskülap'ta ise, bir yılan bulunur

Caisson Hastalığı
Vurgun

Calcaneus
Topuk kemiği

Candida
Bir mantar çeşidi

Cerahat
Alyuvarlar, bakteri ve yıkılmış doku kalıntıları gibi iltihap ürünlerini kapsayan doku sıvısı

Cerrahi
Tıbbın en eski dallarından biridir. İlaçla ya da başka tedavi yöntemleriyle iyileştirilemeyen hastalıkların, yaralanmaların, vücuttaki yapı bozukluklarının ameliyatla onarılmasına ya da hastalıklı organı kesip çıkararak iyileştirilmesine dayanır

Cerumen
Kulak kiri. İnsan kulağında normal olarak bulunan balmumu kıvamındaki salgıdır. Bu salgının fazlalığı, kulak tıkanması ve geçici sağırlığa yol açar

Cestodiasis
Yassı solucan enfeksiyonu

Clavicula
Köprücük kemiği

Cor
Kalp

Coxae
Kalça kemiği

Ç

Çekum (Caecum)
İncebarsakla kalınbarsağın birleştiği yerdeki kese

Çıban
Derideki ter bezleri veya kıl keselerinin enfeksiyonu

Çiçek
Akut, enfeksiyöz bir hastalıktır. Her yaşta ve her cinsten kişiler bu hastalığa yakalanabilir

Çil
Deride, güneşe maruz kalma sonucu beliren, ufak lekelerdir. Bunlar, daha fazla, lokalize güneş yanıklarına benzetilebilir ve ekseriyetle sarışın veya kızıl saçlılarda görülen melanin pigmenti birikimidir

D

Dakriyoadenit
Gözyaşı bezi iltihabı

Dakriyolit
Gözyaşı taşı

Dakriyosistektomi
Gözyaşı kesesinin ameliyatla çıkartılması

Dakriyosistit
Gözyaşı kesesi iltihabı

Dakriyosistografi
Kontrast madde verilerek gözyaşı kesesi ve kanalının radyolojik olarak incelenmesi

Dakriyosistorinostomi
Gözyaşı kanalının tıkalı olduğu durumlarda uygulanan, kesenin burun boşluğuna diranajını sağlayan ameliyat

Daltonizm
Renk körlüğü

Dansimetre
Yoğunluk ölçen cihaz

Debilite
Zeka geriliği

Defekasyon
Dışkının dışarı atılması

Defekt
Eksiklik, kusur

Defibrilatör
Kalbin normal dışı hızlı atımını durdurarak tekrar normal kalp ritmine dönmesini sağlayan araç

Deflorasyon
Kızlık zarının yırtılması

Deformasyon
Şeklini bozma

Deformite
Şekil bozukluğu

Dejenerasyon
Dokuların normal yapılarının bozulup normal fonksiyonlarını yapamayacak hale gelmeleri

Dekompresyon
Baskı yapan gücün veya baskının kaldırılması

Dekonjessan
Konjesyonu (şişme) azaltan, dekonjessif

Dekübitis
Yatalak olanlarda hareketsizlik sonucu sırtta ve kalçalarda açılan yaralar

Delirium
Zehirlenmeler, ateşli hastalıklar, epilepsi, histeri ve akıl hastalıklarında görülebilen, titreme, halüsinasyonlar ve saldırganlıkla birlikte bilincin kaybolması tablosuna verilen isim

Demans
Bunama

Demiyelinizasyon
Sinir liflerinin etrafını saran miyelin tabakasının kaybı

Demonstrasyon
Göstererek öğretme

Demoralizasyon
Moral çöküntüsü

Dentalji
Diş ağrısı

Deontoloji
Aynı meslek grubunda olan insanların birbirleri ile olan ilişkilerinde uyulması öngörülen ahlaki, moral değerler

Depilasyon
Kılların çıkartılması işlemi

Depresyon
Ruhsal ve bedensel çöküntü, isteksizlik

Dermabrazyon
Deri üzerindeki benleri veya yara izlerini ortadan kaldırma amacı ile yapılan kazıma işlemi

Dermatit
Cildin iltihabi durumu

Dermatoloji
Cildiye, cilt hastalıklarını inceleyen bilim dalı

Dermis
Ciltte en üst tabaka olan Epidermis'in altındaki tabaka

Dispepsi
Sindirim yetersizliği; hazımsızlık

Dispne
Nefes almada güçlük gösterme; nefes darlığı

Diüri
Gündüzleri sık idrara çıkma

Düşük
Fetusun, gebeliğin 28. haftasından önce ölümü, ve rahmin dışa atılması

E

Edema
Ödem, vücudun her hangi bir yerinde hücre dışında anormal su birikmesi

EEG
Elektroansefalografi kelimesi için kullanılan kısaltma

Efervesan
Suya atıldığı zaman küçük gaz kabarcıkları çıkartarak köpüren, eriyen

Effekt
Tesir, etki

Effektif
Etkili, tesirli

Effüzyon
Vücut boşluklarında veya doku içerisinde sıvı birikmesi

EKG
Elektrokardiogram kelimesi için kullanılan kısaltma

Ekinokok
Köpek ve kurtlar, nadiren kedilerde bulunan bir parazit olup larvaları memeli canlılarda büyüyerek hidatik kistleri yaparlar

Eklampsi
İlerlemiş gebeliklerde veya doğumdan hemen sonra yüksek kan basıncı, ödem ve idrarda protein yükselmesi ile karakterize nöbetler ve önlem alınmazsa bilincin kaybolması hali

Eklampsi
Gebelerde plasentadan gelen toksinlerle oluşan bilinç kaybı ve konvülsiyonlarla birlikte seyreden tablo

Eko
Yankı

Ekoensefalogram
Beynin ekoensefalografi ile elde edilen çizelgesi

Ekokardiyografi
Kalp, damar sisteminin teşhisinde kullanılan ultrasonik bir yöntem

Ekokardiyogram
Ekokardiyografi yoluyla elde edilen çizelge

Ekolali
Hastanın kendisine söylenilen sözleri anlamsız şekilde aynen tekrarlaması

Eksizyon
Bir dokunun çıkartılıp atılması

Ektazi
Genişleme

Ektoderm
Derinin en dış tabakası

Ektopi
Herhangi bir organın normal bulunması gereken yerde değil , vücudun başka bir yerinde olması hali

Ektropion
Göz kapaklarının serbest kenarlarının dış tarafa kıvrılmaları

Ekzema
Deride kızarıklık, şişme, veziküller, kaşıntı gibi belirtilerle görülen daha çok psikosomatik nedenli cilt rahatsızlığı

Elektroansefalografi
Beynin elektrik faaliyetlerinin grafik olarak gösterilmesi

Elektrokardiografi
Kalp adalesinin faaliyetlerinin grafik olarak gösterilmesi

Endemik
Belli bir bölgede sık görülen

Endokardit
Kalbin iç yüzünü örten zarın iltihabı

Endokrinolog
Endokrin sistemin yapı, patolojileri ve tedavisi konusunda uzman kişi

Endokrinoloji
İç salgı bezlerinin fonksiyonlarını, normal dışı çalışma sonucu oluşan hastalıklarını ve bunların tedavilerini inceleyen tıp dalı

Ensefalon
Beyin

Envazyon
Yayılma

Epitel
Organ ve vücut yüzeylerini örten hücre tabakası

Eritem
Deri üzerinde meydana gelen kızarıklık, kızartı

Erozyon
Deri veya mukozada görülen, sınırlı bir bölgede epitel kaybı, yüzeyel yaralar

F

Falks Serebri
Beynin sağ ve sol yarı kürelerini birbirinden ayıran kalın zar

Fallop Tüpleri
Her biri yaklaşık 10 cm. uzunluğunda, uterusun üst köşelerinden yumurtalıklara kadar uzanan iki borudur

Fallot's Tetralogy
Kalbin doğumsal bir anomalisine verilen isim

Familyal
İrsi, kalıtsal, herediter

Farinks
Yutak

Fasial Paralizi
Yüz siniri felci, bu sinirin felcinde yüzün yarısı kısmen hareketsiz ve ifadesiz kalır

Fasial Sinir
Yüz siniri, yedinci kafa çifti

Fat
Yağ

Fatal
Öldürücü, ölümle sonuçlanan

Febril
Ateşli, hummalı

Feçes
Dışkı

Fekalit
Barsakta bir kısım dışkının sertleşmesi sonucu oluşan dışkı taşı

Femur
Uyluk kemiği

Ferment
Bazı organların salgılarında bulunup kimyasal değişikliklere etki eden maddeler

Fermentasyon
Mayalanma

Ferritin
Demir elementinin vücutta depo edilen şekli

Fertil
Gelişme yeteneği olan, doğurabilen

Fertilite
Doğurma yeteneği, verimlilik

Fetal
Fetus'a ait

Fetus
Üçüncü gebelik ayı başından doğuma kadarki devre içinde ana rahmindeki canlıya verilen isim

Fibrin
Kanın pıhtılaşmasına yarayan albümin cinsinden bir madde

Fibrinemi
Kanda fibrin bulunması

Fibrinüri
İdrarda fibrin çıkması

Fibrom
İyi huylu bağ dokusu uru

Fibro-Sarkom
Bağ dokusunun kötü huylu tümörü

Fibröz
Lif dokusu

Fibula
Bacaktaki iki kemikten dış kısımda olanıdır. Üstte Tibia ile eklem yapar diz eklemi yapısına girmez, altta ise ayak bileği eklemine iştirak eder

Filaria
Omurgalı canlıların kanında ve dokularında yaşayan kıl kurdu cinsi parazit

Fistül
Boşluk gösteren iki organ veya bir organ boşluğu ile vücut yüzeyi arasında meydana gelen patolojik geçit

Fraktür
Kırık, kemik kırığı

Frenik Sinir
Nervus Frenicus. Göğüs boşluğu ile karın boşluğunu birbirinden ayıran diafragmanın sinirine verilen isim

Fruktoz
Tatlı meyvelerde ve balda bulunan şeker; meyve şekeri

G

Galaktemi
Kanda süt bulunması

Galaktore
Memeden kendiliğinden süt gelmesi

Galaktosel
Memede, içi süt dolu kist

Galaktoz
Süt şekeri

Galaktozüri
Gebelerde idrarla galaktoz çıkması

Galaktüri
İdrarın süt görünümünde çıkması

Ganglion
Lenf bezi, bazı ufak urlara verilen isim

Gangren
Dokunun ölmesi

Gastrit
Mide iltihabı

Gastroduodenit
Mide ve onikiparmak barsağının iltihabı

Gastroenterit
İshalle seyreden mide barsak iltihabı

Gastroenterolog
Mide, barsak hastalıkları uzmanı

Gastroenteroloji
Mide, barsak hastalıkları bilimi

Gastrointestinal
Mide-barsak

Gastrolit
Mide taşı

Gastromegali
Midenin genişlemesi

Gastronomi
İyi yemek yeme bilimi

Gastroptozis
Mide düşüklüğü

Gastroskopi
Hastaya yutturulan bir kamera ile midenin görerek muayene edilmesi

Giardia
Tek hücreli organizma

Giardiasis
Giardia İntestinalis adlı mikroorganizmanın sebep olduğu hastalık

Glikozüri
İdrarda fazla miktarda şeker bulunuşu

Globin
Hemoglobin’in yapısındaki protein

Gut
Kanda ürik asit seviyesinin yükselişi, eklemlerde ürat toplanması, iltihaplanma, nöbetler halinde gelen şiddetli eklem ağrıları ile belirgin kalıtsal nitelikte hastalık

H

Habitüel
İtiyadi, alışkanlığa bağlı

Halluks
Ayak başparmağı

Halotan
Anestezik bir madde

Halüsinasyon
Gerçekte olmayan şeyleri algılamak

Hamartom
Yeni oluşmuş kan damarlarında meydana gelen tümör

Hamartroz
Eklem boşluğuna kan dolması

Haşiş
Esrar, haşhaş

Hemaglütinasyon
Kan yuvarlarının aglütinasyonu

Hemanjiektazi
Kan damarlarının genişlemesi

Hemanjiom
Kan damarlarından doğan urlar

Hematemez
Kan kusma

Hematolog
Kan hastalıkları uzmanı

Hematom
Organ içerisinde veya aralarında kan birikmesi

Hematomiyeli
Omurilikte kanama

Hematosel
Testis torbalarında kan birikmesi

Hemoliz
Eritrositlerin erimesi sonucu yapılarındaki hemoglobin’in açığa çıkması

Hemoraji
Kanama

Herni
Fıtık

Herpes
Uçuk, içi sıvı dolu vezikül

Herpes Simpleks
Aynı adı taşıyan virüsün sebep olduğu çeşitli deri ve mukoza bölgelerinde yaygın, küçük, içi sıvı dolu oluşumlar ile belirgin virütik enfeksiyon

Hiler
Hilus'a ait

Hilus
Organlarda büyük damar ve sinirlerin, akciğerlerde solunum yollarının giriş kapısı

Hiperkromazi
Pigment fazlalığı gösteren

Hipnotik
Uyku getirici, uyutucu ilaç

Hipofiz
Beyin tabanında burun arkasının üst kısmına uyan bölgede hormon salgılayan bir bez

Hipospadias
Penisin doğumsal bir şekil bozukluğudur. İdrar yolunun son kısmı olan üretra'nın dışa açılan deliğinin normal yerinde değil, penisin alt yüzünde herhangi bir yerde olması hali

I İ

İdiopatik
Oluşumunda bir sebep gösterilemeyen

İdiot
Doğuştan aptal

İhtiyozis
Cildin pul pul ve kuru oluşu ile kendini gösteren bir hastalık

İkter
Sarılık

İktus
İnme, darbe

İleitis
İnce barsak iltihabı

İleum
İnce barsağın son bölümü

İleus
Barsak tıkanması

İllüzyon
Dışarıdan gelen görsel uyarıların olduklarından farklı algılanması

İmbesil
Geri zekalı

İmitasyon
Taklit

İmmatür
Tam gelişmemiş

İmminent
Tehdit eden

İmminent Abortus
Düşük tehdidi altındaki gebelik

İmmobil
Hareketsiz

İmmün
Bağışık, bulaşıcı hastalıktan muaf

İmmünite
Bağışıklık, muafiyet

İmmünize
Bağışık kılmak

İmmünolog
Bağışıklık uzmanı

İmmünoloji
Bağışıklığı inceleyen bilim

İmpetigo
Stafilokok ve streptokokların sebep olduğu yüzde, özellikle ağız ve burun çevresinde cerahatli küçük kabarcıkların oluşması ile belirgin deri hastalığı

İnflamasyon
Çeşitli mikrobik ajanlar veya toksinlere karşı vücudun göstermiş olduğu; hararet artması, kızarıklık ile karakterize iltihabi reaksiyon

İnsomnia
Arzuya rağmen uyuyamama, uyku tutmaması hali, uykusuzluk

İntermedier
Arada oluşan, meydana gelen

İntraepitelial
Epitel hücreleri içerisinde

J

Jargon
Kelimeleri yerinde kullanamama ile karakterize anlamsız ve anlaşılmaz konuşma

Jejunit
Jejenum iltihabı

Jejunum
Oniki parmak barsağından sonra gelen ince barsak bölümü

Jigantizm
Ergenlik çağından önce oluşan hipofiz bezi tümörlerinde büyüme olayının kontrolden çıkması sonucu oluşan dev görünüm

Jinekoloji
Kadın hastalıkları ile ilgili tıp dalı

Jinekomasti
Erkeklerde memenin anormal ölçüde büyümesi

Jinjivit
Dişetleri iltihabı

joint
Eklem

Juvenil
Gençliğe ait

K

Kakozmi
Pis koku

Kalyum
Potasyum

Kardiak
Kalbe ait

Karina
Trakeanın (nefes borusu), sağ ve sol akciğerlere girmeden önce ikiye ayrıldığı kısma verilen ad

Kaşeksi
Genel sağlık durumunun bozukluğu ile ilgili ileri derecede zayıflama hali

Katabolizma
Maddelerin yüksek terkiplerinin, dokularda yakılarak daha basit terkipte maddeler meydana gelmesi

Keloid
Eski bir kesi veya ameliyat yerinde aşırı nedbe dokusu oluşması

Keratin
Tırnak ve boynuzun ana maddesi

Keratinizasyon
Boynuzlaşma

Keratit
Kornea iltihabı

Keratoma
Nasır

Keratometre
Kornea kavislerini ölçmekte kullanılan alet

Keratoplasti
Matlaşmış korneanın yerine başkasından alınan korneanın konulması ameliyatı

Keratoskop
Korneayı muayene aleti

Kernicterus
Yeni doğanın şiddetli ikterinde beynin bazı çekirdeklerinin billüribinin etkisiyle toksik degenerasyonudur. Çocukta zeka geriliği ve spastisite görülebilir

Ketonemi
Kanda keton cisimciklerinin bulunması

Ketonüri
İdrarla keton çıkarılması

Kızamık
Salgın yapan virütik bir çocukluk çağı hastalığı

Kifoz
Omurganın açıklığı öne bakan kamburluğuna verilen ad

Kist
Etrafı membranla (zar) çevrili içi sıvı dolu oluşumlar. Büyüklükleri muhtelif olup vücudun her tarafında oluşabilir

Kist Hidatik
Bazı organlarda (daha çok karaciğer, akciğer, beyin) ekinokok adı verilen parazitlerin neden olduğu içi berrak su görünümünde kistler

Kist Sebase
Yağ bezlerinin büyümesi sonucu deri altında oluşan kistler

Kleptomani
İhtiyacı olmaksızın patolojik çalma dürtüsüne verilen ad

Klostrofobi
Kapalı yerlerden sebepsiz yere korkma reaksiyonu

Koch Basili
Tüberküloz basiline, bulanın adına izafeten verilen ad

Kolesterol
Hayvansal ve bitkisel yağların içerisinde bulunan, karaciğer tarafından sentez edilen bir maddedir. Kanda normalden fazla bulunması halinde, damar sertliğine neden olur ve bazen de safra pigmentleri ile birleşerek safra taşlarının oluşumunda rol oynar

Korpus
Gövde

Kürtaj
Küçük hamileliklerde rahim içerisindeki ceninin tıbbi müdahale ile alınması

L

Labil
Kararsız, çabuk değişen

Lagoftalmi
Göz kapaklarındaki bozukluk nedeniyle gözlerin tam kapanmaması hali

Lakrima
Gözyaşı

Laktasyon
Annenin süt verme devresi

Lakün
Küçük boşluk, delik

Lap
Lenfadenopati'nin kısaltılmış şeklidir. Lenfadenopati, lenf bezlerinde büyüme anlamına gelir

Laparatomi
Teşhis amaçlı veya ameliyat için karın boşluğunun açılması

Laparoskopi
Ucunda kamera olan, laparoskop denilen aletle karın boşluğunun endoskopik incelenmesi

Larengoskop
Boğazın muayenesine yarayan aynalı ışıklı alet

Larengoskopi
Gırtlağın içinin larengoskop ile muayenesi

Larenjit
Larenks iltihabı

Larenks
Gırtlak

Larva
Tırtıl, kurtçuk

Lenfoma
Başlangıcını lenfoid dokudan almış ur

Lezyon
Genel anlamda henüz tam olarak niteliği tespit edilmemiş bozukluk

Ligament
Vücudun muhtelif eklemlerinde, organlarında bulunan bağlara verilen isim

Lipom
Yağ dokusunda gelişen iyi huylu tümör

Lumbago
Bel ağrısı

M

Magnet
Mıknatıs

Makro
Büyük

Makrosefali
Başın (beynin) normalden büyük olması

Maksilla
Üst çene kemiği

Malabsorbsiyon
Emilimin bozuk oluşu

Maladi
Hastalık

Malarya
Sıtma

Malasi
Keyifsizlik, kırıklık

Male
Erkek

Malfonksiyon
Herhangi bir organın yetersiz veya dengesiz görev yapması

Malformasyon
Kusurlu oluş, sakatlık

Malign
Habis, kötü huylu

Malleol
Ayak ekleminin her iki tarafındaki kemik çıkıntılarına verilen isim

Malleus
Orta kulaktaki çekiç kemik

Malnutrisyon
Sağlık için şart olan, vitamin, mineral, protein ve benzeri maddelerin yetersiz alınmasından doğan hastalıkları tanımlayan bir terim

Malpraktis
Tıpta yanlış, özensiz tedavi

Mamilla
Meme başı

Mamografi
Meme filmi

Mandibula
Alt çene kemiği

Mani
Aşırı neşe şeklinde beliren psişik hastalık

Manifest
Aşikar, gizli olmayan

Marfan Sendromu
Sebebi bilinmeyen herediter genetik bir hastalık

Marihuana
Esrar

Mastalji
Memede hissedilen ağrı, meme ağrısı

Mastektomi
Ameliyatla memenin alınması

Mastit
Meme iltihabı

Mastoidektomi
Mastoid hücrelerin iltihaplanması nedeniyle mastoid kemiğin çıkartılması ameliyatı

Mastoidit
Kulak arkasında bulunan mastoid kemikteki,mastoid hücrelerinin iltihabı

Mastoidit
Temporal kemiğin mastoid çıkıntısı içindeki boşluğun iltihabı

Medulla
1- Organın iç kısmını oluşturan yumuşak doku bölgesi 2- İlik; özellikle kemik iliği

Melanin
Vücutta deri ve bazı oluşumlara renk veren kahverengimsi siyah bir pigment

Menenjit
Beyin zarlarının (Meninkslerin) iltihabı

Menopoz
Adetten kesilme

Menstrual
Menstruasyon ile ilgili, adet görme ile ilgili

Menstrual Siklus
Adet görme dönemleri, iki adet arası

Menstruasyon
Adet görme, ay başı (bayanlarda periodik kanama)

Mental Retardasyon
Zeka gelişiminde gerilik

Metastatik
Metastaz yapmış lezyona verilen isim (Başka bir organdan atlamış tümöral oluşum)

Metastaz
Herhangi bir organdaki kanser hücrelerinin, vücudun başka bir bölümüne atlaması

Midriyaz
Gözbebeği’nin genişlemesi

Mine
Dişlerin en dış tabakasını oluşturan vücudumuzun en sert dokusu.

Mitokondri
Hücre protoplazması içinde yer yer serpilmiş olarak bulunan küçük tanecikler

Mitoz
Hücre bölünmesi

Miyom
Uterus adalesinin iyi huylu tümörü

Miyotoni
Kas tonüsünün artması

Miyoz
Gözbebeği küçülmesi

Miyozin
Kas liflerinde bulunan 2 proteinden biri

Molar
Öğütücü diş, azı dişi

Monosit
Kanda bulunan bir lökosit cinsi; tek çekirdek gösteren iri lökosit

Mukolitik
Mukus'u eriten, akciğerlerde oluşan ve katılığı nedeniyle çıkarılmakta güçlükle karşılaşılan mukus'un (balgam) kıvamını azaltarak, atılmasını sağlayan ilaç

Mukoza
Bazı organların iç yüzlerini kaplayan ve salgı üreten doku tabakası

Mukus
Mukoza hücreleri tarafından salgılanan koyu kıvamda yapışkan salgı

Mutasyon
Değişme, şekil veya özellik bakımından değişim gösterme

N

Narkoanaliz
Psikanalize yardımcı olmak amacıyla, bir narkotik ilacın kullanılması

Narkolepsi
Önüne geçilemeyecek kadar şiddetli uyuma eğilimi

Narkomani
Uyuşturucu kullanmaya aşırı düşkünlük; devamlı uyuşturucu kullanma eğilimi

Narkotik
Uyutucu, uyuşturucu

Narkoz
Ameliyat yapmak için duyu, hareket ve bilincin damar yolu veya solunum yolu ile narkotik madde verilerek uyuşturulması

Narsizm
Kendi kendini sevmek anlamına gelir. Aslında gelişimin normal bir safhasını teşkil eder,ancak hayatın ileri devrelerinde varlığı anormal sayılır

Natal
Doğuşa ait

Natrium
Sodyum

Naturel
Normal, tabii

Nausea
Mide bulantısı

Nazal Kemik
Burun kemiği

Nazofarenjit
Nazofarenks iltihabı

Nazofarinks
Burnun arka kısmı ile yutağın komşuluk yaptığı bölge

Nebulizer
Sıvıyı püskürterek uygulamaya yarayan alet

Nefrektomi
Böbreğin ameliyatla çıkarılması

Nefrit
Böbrek iltihabı

Nekromani
Zihnin devamlı olarak ölmüş kimselerle meşgul olması; bu nitelikte belirgin ruh hali

Nekroz
Dokunun belli bir bölümünün herhangi bir sebeple hayatiyetini kaybetmesi

Neonatal
Yeni doğana ait

Neoplazi
Patolojik anlamda yeni doku oluşumu

Nevralji
Sinirin seyri boyunca hissedilen ağrı; sinir ağrısı

Nevroz
Sinir siteminde organik bir bozukluk olmaksızın çevresel stresler ve şuuraltındaki çözüme kavuşmamış his, dürtü ve düşüncelerin yarattığı, psikoz’a oranla daha hafif ruhsal bozukluk

Nodül
Yuvarlak, çapı 1 cm'den küçük patolojik oluşumlar

Nokturi
Gece boyunca sık ve bol miktarda idrar etme; gündüze oranla geceleri idrar miktarının artışı

Nöroloji
Asabiye, sinir hastalıkları

Nöroşirürji
Beyin cerrahisi

O

Obduksiyon
Otopsi

Obez
Şişman

Obezite
Şişmanlık

Obje
Görülebilen veya dokunulabilen herhangi birşey

Objektif
Duyulup, görülebilen, idrak edilebilen

Obliterasyon
Vücuttaki boşlukların tıkanması

Observasyon
Müşahede

Obsesyon
Daimi endişe, fikri sabit, nöroz

Obstetri
Doğum bilgisi

Obstrüksiyon
Tıkanma, engel

Obstrüktif
Tıkayıcı, engelleyici

Odiogram
Kulağın işitme gücünün kaydı

Odontalji
Dişte hissedilen ağrı, diş ağrısı

Odontoid
Diş şeklinde

Odontoloji
Diş ve diş hastalıklarıyla ilgili tıp dalı; diş hekimliği

Oedipus Kompleksi
Erkek çocuğun annesine karşı duyduğu bilinçsiz yakınlık nedeniyle babasını kıskanması ve bununla ilgili ruhsal bozukluklar kompleksine verilen isim

Oflaktoryus
Koku siniri (Nervus Olfactorius)

Oftalmik
Göze ait

Oftalmoloji
Göz ve göz hastalıkları ile uğraşan bilim dalı

Oftalmolojist
Göz hastalıkları uzmanı, göz mütehassısı

Oftalmopleji
Göze ait sinirlerin felci sonucu göz kapağının düşmesi ve gözün hareket edememesi ile birlikte oluşan tablo

Oftalmoskop
Göz içi muayenesinde kullanılan bir alet

Oftalmoskopi
Oftalmoskop ile gözün içinin muayene edilmesi

Oftalmotonometri
Göz içi basıncın ölçülmesi

Okkult
Gizli, kapalı

Oklude
Kapalı, tıkalı

Oksidasyon
Oksitlenme, bir maddenin oksijen ile birleşmesi

Oksiput
Başın arka kısmı

Oksitosin
Hipotalamustan salgılanıp gerektiğinde kan dolaşımına geçmek üzere –hipofiz arka lobunda depo edilen, gebe uterus kasını kontraksiyona yöneltici, emziren kadında memelerden süt çıkışını uyarıcı bir hormon

Okulomotoryus
Gözü hareket ettiren sinirlerden birisi(3.kafa çifti Nervus Oculomotorius)

Oküler
Göze ait

Olekranon
Dirsekteki çıkıntı

Oligemi
Dolaşımda kan hacminin azalması

Oligo
Geri, küçük

Oligodendroglioma
Sinir sistemi destek dokusuna ait, özellikle beyincikte görülen kötü huylu tümör

Oligospermi
Menide spermatozoidlerin normalden az oluşu

Oligüri
İdrarın normalden az çıkartılması

Omentum
Karın içerisinde, barsakları örten oluşum

Onanizm
Genital organlar ile oynayarak kendi kendine tatmin

Onkoloji
Tümoral oluşumlarla ilgili bilim dalı

Oosit
Olgunlaşma devresinden önceki dişi cinsiyet hücresi

Oosit
Olgunlaşma devresinden önceki dişi cinsiyet hücresi

Opak
Donuk, şeffaf olmayan

Operabl
Ameliyat edilebilir, ameliyat edilmekle halen bir şansı olan

Operasyon
Cerrahi müdahale, ameliyat

Opiat
Afyonlu ilaç, uyuşturucu

Opistotonus
Bazı hastalıklarda vücudun ekstansör (gerici) kaslarının gerilmesi sonucu gövdenin yay biçimi alarak kasılmış hali

Oral
Ağızla ilgili

Orşit
Testis iltihabı

Ortodonti
Dişlerdeki şekil ve diziliş bozukluklarının tedavisini konu alan dişçilik dalı

Osteofit
Kemiklerde patolojik olarak oluşan çıkıntı şeklindeki oluşumlar

Osteogenesis
Kemik oluşumu, kemiklerin gelişimi

Osteogenesis İmperfekta
Kemiklerin kolayca kırılacak şekilde gevrek oluşu ile karekterize kalıtsal nitelik gösteren hastalık

Osteoid
Kemik gibi, kemiğimsi

Osteojenik
Kemik yapıcı

Osteoliz
Kemiğin çürümesi, nekrozu, erimesi

Osteomalasi
Kemiklerin yumuşaması ile karakterize bir hastalık

Osteomiyelit
Kemik iltihabı

Osteoplasti
Kusurlu kemiği düzeltme veya sağlam kemikle değiştirme ameliyatı

Osteosit
Kemik dokusunu oluşturan hücrelerden her biri; kemik hücresi

Otit
Kulak iltihabı

Ovoblast
Yumurtanın geliştiği hücre, yumurta hücresi

Ovosit
Olgunlaşma devresinden önceki dişi cinsiyet hücresi

Ovülasyon
Kadınlarda yumurtalıklarda ovüm'ün (Yumurtanın) atılması (Ovülasyon genellikle adet dönemlerinin ortasına rastlayan 11–14. günler arasında olur)

Ö

Ödem
Vücutta anormal miktarda su toplanması(Kalp, damar ve böbrek hastalıklarının bir belirtisi olabildiği gibi bazı allerjik durumlarda ve beyin travmalarında ciddi sonuçlar doğurabilir)

Östaki Borusu
Orta kulakla nazofarenksi birleştiren, atmosfer basıncı ile orta kulak içi basıncı dengeleyen yola verilen isim

Östrojen
Yumurtalıklardan salgılanan ve insanlarda sekonder cinsel karakterlerin gelişmesini sağlayan hormon

Ötenazi
Ölüm hakkı. Tedavisi mümkün olmayan kronik hastalıklarda, hayattan umudunu kesmiş hastanın ağrısız bir metotla ölümüne izin verilmesi

Özofagus
Yutak ile mideyi birleştiren yemek borusuna verilen isim

P

Pakimenenjit
Beynin en dış zarının (dura mater) iltihabı

Palilali
Psikolojik bir bozukluk olup, aynı cümle veya kelimenin birçok defa tekrarlanması

Palpasyon
Elle dokunularak yapılan muayene

Palpitasyon
Kalp çarpıntısı

Palyatif
Hafifletici

Pan
Bütün

Panaris
Tırnak yatağı iltihabı, dolama

Panarterit
Bütün arterleri kapsayan iltihabi durum

Pandemi
Bir hastalığın bir kıta veya birkaç memleket üzerinde aynı anda yaygın şekilde görülmesi, geniş salgın

Pandemi
Salgın bir hastalığın kıta düzeyinde çok geniş bir alana yayılmasına verilen isim

Pankardit
Kalbin bütün zarlarının iltihabı

Pankreas
Salgılarıyla sindirim fonksiyonuna yardımcı olan ve kan şekerini düzenleyen karın boşluğunun üst tarafında ve bel omurlarının ön kısmındaki yerleşik organ

Pankreatit
Pankreas iltihabı

Panoftalmi
Gözün bütün tabakalarının iltihabı

Pansinüzit
Bütün yüz sinüslerinin iltihabı

Pansitopeni
Kanda her çeşit hücrenin azalması, eritrosit, lökosit ve trombosit sayısının normalin altına düşmesi

Papaverin
Opiumdan elde edilen, düz kasların spazmını çözücüetkiye sahip bir alkaloid

Papillit
Görme sinirinin retinaya girdiği yerin(optik papilla)ödemli iltihabı

Papillokarsinom
Kötü huylu papillom

Papillom
Meme başı gibi çıkıntılar yapan iyi huylu tümörler

Papül
Ciltteki, sınırları belirgin, kabarık, 1 cm'den küçük çaplı lezyon

Para
Yanında, yan

Parakardiak
Kalbin yanında, kalbe komşu

Paralitik
Felç olan, felçli kişi

Paralizi
Felç, inme

Paramedian
Orta hattın yanında, orta hatta yakın

Paramedikal
Bir dereceye kadar tıpla ilgili, hekimliği kısmen ilgilendiren

Paranazal
Burun boşluğunun yanında, buruna komşu

Parankim
Bir organ ya da bezin görev gören dokusu (Örneğin, karaciğer parankimi denildiği zaman, karaciğerin bütünü anlaşılır)

Paranoya
Sabit fikirler, büyüklük kuruntuları, hezeyanlar, yersiz şüphe ve korkularla belirgin ruh hastalığı

Paraözefageal
Özefagusun ( yemek borusu ) yanında yer alan

Paraparezi
Belden aşağı her iki bacağın kısmi felci

Parapleji
Belden aşağı her iki bacağın tutmaması, felç hali

Parasempatik
Otonom sinir sisteminin parasempatik sinirleriyle ilgili

Parasentez
İçinde su veya cerahat toplanmış bir vücut boşluğundaki sıvıyı çıkarmak için yapılan delme ameliyatı

Paratiroid
Tiroid bezi arkasında bulunan dört adet küçük beze verilen isim

Paratiroidektomi
Paratiroidlerin ameliyatla çıkartılması

Paratrakeal
Nefes borusunun yanında yer alan

Paravertebral
Omurganın ( Vertebral Kolon ) yanında yer alan

Parazit
Asalak

Parazitemi
Kanda parazit bulunması

Parenkim
Organın kendine özel doku yapısı

Parenteral
İlaç veya serumların ağız yolu ile değil damar yolu, adele içi gibi yollarla verilmesi

Parestezi
Uyuşma, karıncalanma veya yanma hissi gibi duyusal bozukluklar

Parietal Kemik
Kafatasının her iki yan tarafındaki kemiklere verilen isim

Paroksismal
Ani ve geçici krizler halinde gelen

Paronişya
Tırnak kenarını çevreleyen deri ve yumuşak dokunun cerahatli iltihabı; yüzeyel dolama

Parotid Bezi
1 - Kulağın yakınında bulunan; kulağa yakın 2 – Kulakaltı tükürük bezi

Parotis Bezi
Kulak altı tükrük bezi

Parotitis
Kabakulak

Parsiyel
Bütününü kapsamayan, tam olmayan, kısmi

Partikül
Parçacık, zerre

Partus
Doğum

Parulis
Dişeti absesi

Patella
Diz kapağı kemiği

Patogenez
Hastalığın esas ve gelişimi

Patognomonik
Bir hastalık için çok özel belirti

Patojen
Hastalık yapan madde veya mikroorganizmalar

Patolog
Hastalık nedeni ile dokularda meydana gelen değişimleri inceleyen bilim adamı

Patolojik
Normal olmayan, hastalıklı

Pediatri
Çocuk hastalıkları ile uğraşan tıp dalı

Pediatrist
Çocuk hastalıkları uzmanı

Pektus
Göğüs, göğüs ön duvarı

Pektus
Göğüs, göğüs ön duvarı

Pelvis
Leğen kemiği

Penis
Erkek cinsel organı

Peridontal
Diş çevresinde, dişi çevreleyen

Periton
Karın içi organları çepeçevre saran, karın boşluğunun iç yüzünü örten zar

Peritonit
Periton iltihabı

Peroral
Ağız yolu ile

Peteşi
Ciltte nokta biçiminde kanamalar(Damar dışına kan çıkması)

Phenotype
Kişinin kalıtsal yapısının dışa akseden görünümü, aynı tür fertlerini belirleyen, gözle görülebilen özelliklerin tümü

Pitriyazis
Gövdede ve uzuvların gövdeye yakın yerlerinde yerleşen, bazan kepeklenme gösteren bir cilt hastalığı

Plevra
Akciğerleri ve göğüs kafesinin iç yüzünü örten zar

Plevral
Plevraya ait

Plörezi
Plevra iltihabı (Akciğerin üzerini örten plevra ile göğüs duvarını örten iki plevra yaprağı arasında sıvı birikmesi)

Plörit
Plevranın, sıvı birikmeksizin kuru iltihabı

Polikistik
Bazı organlarda çok sayıda içi sıvı ile dolu oluşumlara verilen ad

Polip
Organların ve vücut boşluklarının iç yüzünü kapsayan mukoza adı verilen tabakadan menşeini almış, saplı iyi huylu küçük ur

Prostat
Erkeklerde mesanenin altında ve idrar yolunun başlangıcında bulunan genital sisteme ait bir bez

Prostatit
Prostat iltihabı

Psöriasis
Halk arasında sedef hastalığı olarak bilinen, sık rastlanan, özellikle diz ve dirseklerde ve vücudun diğer bölgelerinde rastlanan simetrik, kırmızı, kabuklanma ve pullanma gösteren bir cilt hastalığı

Pulmoner
Akciğer veya akciğerlerle ilgili</